Salon tatuazu i piercingu to miejsce pracy, w ktorym codziennie dochodzi do naruszenia ciaglosci skory klienta – co automatycznie naklada na wlasciciela salonu rygorystyczne obowiazki BHP i sanitarne. BHP w salonie tatuazu i piercingu podlega kontroli zarowno PIP (Panstwowej Inspekcji Pracy) jak i Sanepid (Panstwowej Inspekcji Sanitarnej). Zaniedbania moga konczyc sie zamknieciem salonu i karami do 30 000 zl, a w przypadku zakazenia klienta – odpowiedzialnoscia cywilna.
Zagrozenia biologiczne w salonie tatuazu i piercingu
Kontakt z krwia i plynami ustrojowymi klientow narazone pracownikow salonu na czynniki biologiczne grupy 3 i 4 – przede wszystkim wirusy HBV (zapalenie watroby typu B), HCV (zapalenie watroby typu C) i HIV. Zgodnie z Rozporzadzeniem MZ z 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynnikow biologicznych, pracodawca musi wykonac ocene ryzyka biologicznego i wdrozye srodki profilaktyczne.
Do najwazniejszych obowiazkow pracodawcy nalezy: obowiazkowe szczepienie pracownikow przeciw wirusowemu zapaleniu watroby typu B (finansowane przez pracodawce), zapewnienie procedury postepowania poekspozycyjnego (po zaklUciu lub kontakcie z krwia), ewidencja narazen biologicznych i regularne szkolenia pracownikow z zasad bezpieczenstwa biologicznego.
Postepowanie poekspozycyjne – co robic po zaklUciu igla
Pracodawca musi opracowac pisemna procedure postepowania poekspozycyjnego i zapoznac z nia wszystkich pracownikow. Standardowe kroki to: natychmiastowe przemycie rany woda i mydlem, zgloszenie do pracodawcy, pobranie krwi od pracownika i za zgoda klienta, konsultacja w centrum leczenia chorob zakaznych i ewentualna profilaktyka poekspozycyjna PEP w przypadku ryzyka HIV. Czas reakcji liczy sie w minutach – procedura musi byc znana na pamiec.
Sterylizacja i dezynfekcja – serce BHP w salonie tatuazu
BHP w salonie tatuazu i piercingu opiera sie przede wszystkim na prawidlowej sterylizacji i dezynfekcji. Zgodnie z wymaganiami Sanepid, salon musi posiadac autoklaw parowy poddany cyklicznym testom biologicznym (co 40 cykli lub raz w tygodniu) i technicznych. Wszystkie narzedzia wielokrotnego uzytku musza byc sterylizowane przed kazdym uzyciem.
Procedura sterylizacji obejmuje: mycie mechaniczne narzedzi, dezynfekcje chemiczna (zanurzenie w roztworze biocydnym), splukanie, suszenie, pakowanie w torebki do sterylizacji z wskaznikiem i sterylizacje w autoklawie. Kazda partia sterylizowana jest oznaczana data, numerem cyklu i inicjalami osoby odpowiedzialnej. Dokumentacja procesow sterylizacji musi byc przechowywana przez minimum 5 lat.
Do dezynfekcji powierzchni roboczych i foteli nalezy uzywac preparatow biocydnych posiadajacych pozwolenie na stosowanie w obiektach ochrony zdrowia. Karta charakterystyki SDS kazdego stosowanego biocydu musi byc dostepna w salonie. Dezynfekcja powierzchni powinna odbywac sie po kazdym kliencie oraz gruntowna czyszcznie na koniec dnia.
Srodki ochrony indywidualnej dla tatuazysty i piercera
Kazda procedura tatuowania lub piercingu wymaga stosowania srodkow ochrony indywidualnej. Obowiazkowo sa to: rekawice jednorazowe (lateksowe lub nitrylowe dla alergikow), maska chirurgiczna lub FFP2 (ochrona przed aerozolami krwi), fartuch ochronny (jednorazowy lub wielorazowy do dezynfekcji), gogle lub osłona twarzy przy procedurach wysoce kontaktowych.
Zagrozenia chemiczne – pigmenty i pigmenty tatuazu
Pigmenty uzywane do tatuazu moga zawierac substancje alergizujace, a nawet rakotworcze. Od 2022 roku w UE obowiazkuje Rozporzadzenie REACH regulujace sklad pigmentow tatuazu – zabronione sa niektore pigmenty zawierajace zwiazki azowe, ktore w skore moga ulegac rozkladowi do amin aromatycznych sklasyfikowanych jako rakotworcze. Tatuazysta powinien kupowac pigmenty tylko od sprawdzonych dostawcow posiadajacych certyfikaty zgodnosci z REACH.
Przed wykonaniem tatuazu pracownik powinien przeprowadzic z klientem wywiad dotyczacy alergii i reakcji na pigmenty. W przypadku watpliwosci zalecany jest test placzkowy 48 godzin przed zabiegiem. Choroby zawodowe w zawodzie tatuazysty obejmuja przede wszystkim kontaktowe zapalenie skory od alergenow zawartych w rekawicach i pigmentach – sa one objete obowiazkowymi badaniami profilaktycznymi.
Wymagania sanitarne Sanepid dla salonu tatuazu
Salon tatuazu podlega kontroli Sanepid i musi spelniac warunki okreslone w Ustawie z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakazen i chorob zakaznych u ludzi. Lokal musi posiadac: wydziezone pomieszczenie robocze, oddzielne miejsce do sterylizacji narzedzi, umywalke z ciepla woda w pomieszczeniu pracy i WC dla klientow. Wentylacja i owietlenie musza spelniac normy dla obiektow uslugowych.
Salon powinien rowniez posiadac rejestr klientow z data wizyty i wykonanego zabiegu – przez minimum 10 lat. W razie stwierdzenia zakazenia u klienta, Sanepid moze zadac wgladu w dokumentacje, aby ustalic przyczyne zdarzenia.
Dokumentacja BHP dla salonu tatuazu
Kompletna dokumentacja BHP obejmuje: ocene ryzyka zawodowego z uwzglednieniem czynnikow biologicznych, instrukcje stanowiskowe BHP, procedure postepowania poekspozycyjnego, dokumentacje procesow sterylizacji i dezynfekcji, ewidencje szczepien pracownikow i oswiadczenia o szkoleniu BHP. Wzor Oceny Ryzyka dla technika sterylizacji medycznej jest wzorcowy dla salonu tatuazu – zawiera te same zagrozenia biologiczne i chemiczne.
Dla formalizacji systemu BHP niezbedne jest Zarzadzenie w sprawie wprowadzenia instrukcji BHP, a po przeprowadzeniu szkolenia – Oswiadczenie pracownika o odbyciu szkolenia BHP. Sprawdz takze ogolne zasady BHP w gabinecie medycznym – wiele zasad pokrywa sie z wymogami dla salonu tatuazu.
Podsumowanie
BHP w salonie tatuazu i piercingu opiera sie na trzech filarach: ochronie biologicznej (sterylizacja, dezynfekcja, szczepienia, postepowanie poekspozycyjne), ochronie chemicznej (pigmenty zgodne z REACH, biocydy, karty SDS) i wymaganiach sanitarnych Sanepid (pomieszczenia, wentylacja, dokumentacja). Pracodawca odpowiada za spelnianie wszystkich wymagan – kary moga siegac zamkniecia salonu i odpowiedzialnosci karnej.
Gotowe dokumenty BHP dla salonu tatuazu
Pobierz gotowe wzory dokumentow BHP z bhpomocnik.pl: Instrukcja BHP dla salonu masazu (podobna do wymogow salonu tatuazu), Ocena Ryzyka dla technika sterylizacji medycznej i Zarzadzenie w sprawie wprowadzenia instrukcji BHP. Dokumenty sa aktualne i gotowe do zastosowania.