Gabinet stomatologiczny pracuje w rytmie wizyt co 30-60 minut, a lekarz i asystentka przez cały dzień siedzą przy jednym fotelu, w odległości kilkudziesięciu centymetrów od aerozolu, krwi i obracających się narzędzi. Na całodniowe szkolenie stacjonarne zwykle nie ma miejsca w grafiku. Tymczasem szkolenie BHP dla stomatologów i asystentek jest obowiązkiem pracodawcy, który trzeba powtarzać co 5 lat.
Najprościej przejść je online, między pacjentami albo po zamknięciu gabinetu. W bhpomocnik.pl dostępne są dwa kursy branżowe: szkolenie okresowe BHP dla stomatologów (70 zł) oraz szkolenie okresowe BHP dla asystentów stomatologicznych (65 zł). Oba kończą się egzaminem i zaświadczeniem ważnym 5 lat.
Poniżej wyjaśniamy, kto w gabinecie musi się szkolić, który kurs wybrać dla lekarza, asystentki i rejestracji, czego uczy szkolenie i jak przeszkolić cały zespół w jednym zamówieniu.
W skrócie:
- Dla kogo: lekarze dentyści, asystentki i asystenci stomatologiczni, pomoce dentystyczne zatrudnione w gabinecie lub klinice.
- Podstawa prawna: art. 237³ Kodeksu pracy oraz rozporządzenie MGiP z 27.07.2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie BHP.
- Jak często: pierwsze szkolenie okresowe do 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy, potem co 5 lat.
- Forma: e-learning (samokształcenie kierowane), dostęp 24/7, egzamin końcowy.
- Cena w bhpomocnik.pl: 70 zł dla stomatologa, 65 zł dla asystentki stomatologicznej.
- Co dostajesz: zaświadczenie o ukończeniu szkolenia okresowego BHP ważne 5 lat.
Kto w gabinecie musi przejść szkolenie BHP dla stomatologów i asystentek
Obowiązek dotyczy każdej osoby zatrudnionej w gabinecie na podstawie umowy o pracę, niezależnie od liczby foteli. Lekarz dentysta i asystentka stomatologiczna nie są pracownikami administracyjno-biurowymi, bo ich praca wiąże się z narażeniem na czynniki biologiczne, chemiczne i obciążenie układu ruchu. Rozporządzenie w sprawie szkoleń BHP przewiduje dla takich osób szkolenie okresowe nie rzadziej niż raz na 5 lat (§ 15 ust. 2).
Nowa asystentka najpierw przechodzi szkolenie wstępne: instruktaż ogólny i instruktaż stanowiskowy przy fotelu. W ciągu 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy kierujesz ją na pierwsze szkolenie okresowe. Instruktaż stanowiskowy go nie zastępuje.
Lekarz dentysta zatrudniony na etacie
Dla lekarza właściwy jest kurs dla stomatologów. Uwzględnia zagrożenia przy zabiegu, ergonomię pracy w wymuszonej pozycji, obsługę urządzeń stomatologicznych i postępowanie w sytuacjach awaryjnych. Pełny przegląd dokumentów, których potrzebuje gabinet, znajdziesz we wpisie BHP w gabinecie stomatologicznym – szkolenia, instrukcje i ocena ryzyka.
Asystentka, asystent i pomoc dentystyczna
Asystentka pracuje „na cztery ręce” z lekarzem, ale ma też własne zadania: przygotowanie i dezynfekcję stanowiska, mycie i sterylizację narzędzi, gospodarkę odpadami. Kurs dla asystentów stomatologicznych skupia się właśnie na tych czynnościach: kontakcie z materiałem biologicznym, ryzyku zakłuć, higienie, dezynfekcji i postępowaniu po ekspozycji.
Lekarz na kontrakcie B2B
W wielu klinikach dentyści pracują na umowach cywilnoprawnych. Art. 304 § 1 KP zobowiązuje podmiot, na którego terenie wykonują pracę, do zapewnienia im bezpiecznych warunków, a art. 304¹ w związku z art. 211 KP pozwala wymagać od nich znajomości zasad BHP. W praktyce klinika może wpisać do umowy obowiązek posiadania aktualnego szkolenia i poprosić o zaświadczenie.
Rejestracja i właściciel gabinetu
Rejestratorka medyczna pracująca wyłącznie przy komputerze i telefonie to stanowisko administracyjno-biurowe ze szkoleniem co 6 lat, opisane we wpisie szkolenie okresowe BHP dla pracowników biurowych online. Jeśli jesteś dentystą i zatrudniasz choćby jedną asystentkę, stajesz się pracodawcą. Art. 207 § 3 KP wymaga, abyś znał przepisy BHP w zakresie potrzebnym do wykonywania obowiązków pracodawcy. Służy temu szkolenie okresowe dla pracodawców i osób kierujących pracownikami (99 zł). Osoby kierujące pracownikami przechodzą pierwsze szkolenie okresowe w ciągu 6 miesięcy od objęcia stanowiska.
Czego uczy szkolenie BHP dla stomatologów i asystentek
Program obu kursów opiera się na zagrożeniach, które w gabinecie występują przy każdej wizycie, a nie na ogólnikach znanych z biura. Ten sam materiał jest w praktyce argumentem podczas kontroli: pokazuje, że personel zna procedury dopasowane do swojego stanowiska.
Zakłucia, krew i aerozol
Kontakt ze śliną i krwią pacjenta oraz aerozol z końcówek szybkoobrotowych to codzienność gabinetu. Kursy omawiają higienę rąk, dobór środków ochrony indywidualnej (rękawice, maska, okulary lub przyłbica, fartuch) i procedurę po zakłuciu albo zachlapaniu oczu. Klasyfikację czynników biologicznych i obowiązek rejestru wyjaśniamy w tekście czynniki biologiczne w pracy – grupy ryzyka i rejestr.
Gabinet stomatologiczny to podmiot wykonujący działalność leczniczą, więc obowiązuje go też rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 czerwca 2013 r. o zranieniach ostrymi narzędziami (Dz.U. 2013 poz. 696). Wymaga ono oceny ryzyka zranienia, procedur postępowania po ekspozycji, dokumentowania zranień, raportu co najmniej raz na 6 miesięcy i systematycznych szkoleń personelu. Procedurę warto oprzeć na gotowej instrukcji BHP postępowania z materiałem skażonym biologicznie (20 zł).
Dezynfekcja, sterylizacja i chemia
Preparaty do dezynfekcji powierzchni i narzędzi, materiały kompozytowe i akrylany mogą podrażniać skórę i drogi oddechowe. Szkolenie przypomina, jak bezpiecznie przygotowywać roztwory, jak pracować przy myjce i autoklawie oraz dlaczego nie wolno zakładać nasadek na zużyte igły.
Ergonomia przy fotelu
Lekarz dentysta spędza większość dnia pochylony nad pacjentem, z ramionami w napięciu i precyzyjnym ruchem nadgarstka. Kurs dla stomatologów kładzie nacisk na profilaktykę bólu kręgosłupa, karku i nadgarstków oraz na organizację stanowiska: wysokość fotela, ustawienie lampy i pozycję asystentki.
Sprzęt elektryczny, RTG i sytuacje awaryjne
Unit, kompresor, lampa polimeryzacyjna i autoklaw to urządzenia, przy których liczy się sprawna instalacja i znajomość instrukcji. Kursy obejmują też zasady ochrony przeciwpożarowej i ewakuacji. Pamiętaj, że szkolenie BHP nie zastępuje szkolenia z ochrony radiologicznej dla osób obsługujących aparat RTG, które wynika z prawa atomowego. Opisujemy je we wpisie BHP przy promieniowaniu jonizującym.
Szkolenie BHP dla stomatologów online – terminy i ważność
Szkolenie okresowe dla pracowników narażonych na czynniki szkodliwe może mieć formę kursu, seminarium lub samokształcenia kierowanego. E-learning z egzaminem końcowym to samokształcenie kierowane, a zaświadczenie trafia do części B akt osobowych tak samo jak po zajęciach na sali.
- Pierwsze szkolenie okresowe: do 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy (wcześniej szkolenie wstępne).
- Właściciel lub kierownik gabinetu: pierwsze szkolenie do 6 miesięcy od objęcia stanowiska.
- Kolejne szkolenia: co 5 lat (§ 15 ust. 2 rozporządzenia).
- Szkolenie odbywa się w czasie pracy i na koszt pracodawcy (art. 237³ § 3 KP).
Szkolenie dla stomatologów i asystentek jest bardziej dopasowane do gabinetu niż ogólny kurs dla placówek medycznych. Ten drugi, szkolenie BHP dla pracowników służby zdrowia online, lepiej sprawdzi się w przychodni wielospecjalistycznej, gdzie dentysta to jeden z wielu gabinetów.
Kary i dokumenty, o które zapyta inspektor
Dopuszczenie do pracy osoby bez aktualnego szkolenia BHP to wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Grozi za nie:
- mandat inspektora pracy od 2000 do 5000 zł, a przy ponownym naruszeniu do 10 000 zł,
- grzywna orzekana przez sąd z art. 283 § 1 KP od 2000 do 60 000 zł,
- odpowiedzialność karna z art. 220 Kodeksu karnego, jeśli zaniedbanie naraża pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
Inspektor sprawdzi też ocenę ryzyka zawodowego (art. 226 KP) dla każdego stanowiska. Dla asystentki możesz skorzystać z gotowej oceny ryzyka zawodowego pomocy dentystycznej metodą PN-N-18002 (55 zł) i dostosować ją do warunków gabinetu. Dla porównania: przeszkolenie lekarza i asystentki kosztuje razem 135 zł.
Jak kupić i przejść szkolenie online – krok po kroku
- Sprawdź w aktach osobowych, komu kończy się ważność zaświadczenia, a kto nie miał jeszcze szkolenia okresowego.
- Dobierz kurs do stanowiska: stomatolog, asystentka stomatologiczna, a dla właściciela zatrudniającego personel kurs dla pracodawców.
- Kupujesz dla siebie? Zostaw ilość 1. Dostęp do kursu przyjdzie na e-mail po weryfikacji zamówienia.
- Kupujesz dla gabinetu? Zwiększ ilość w koszyku i podaj dane gabinetu w zamówieniu. Otrzymasz dostęp do Strefy Pracodawcy, w której sam przydzielasz kursy lekarzom i asystentkom.
- Pracownicy przechodzą materiał we własnym tempie i rozwiązują egzamin końcowy.
- Zaświadczenia dołącz do akt osobowych i zapisz w kalendarzu termin kolejnego szkolenia za 5 lat.
Najczęstsze pytania
Czy szkolenie BHP dla stomatologów online jest ważne podczas kontroli PIP?
Tak. Rozporządzenie dopuszcza samokształcenie kierowane jako formę szkolenia okresowego. Kurs kończy się egzaminem i zaświadczeniem ważnym 5 lat, które inspektor traktuje tak samo jak zaświadczenie po szkoleniu stacjonarnym.
Czy mogę w jednym zamówieniu kupić kursy dla lekarzy i asystentek?
Tak. Dodaj do koszyka oba szkolenia i ustaw ilość zgodnie z liczbą osób na każdym stanowisku. Dostępy przydzielisz w Strefie Pracodawcy.
Prowadzę gabinet sama i zatrudniam jedną asystentkę. Czy też muszę się szkolić?
Tak. Zatrudniając asystentkę, stajesz się pracodawcą i musisz znać przepisy BHP w zakresie obowiązków pracodawcy (art. 207 § 3 KP). Asystentka przechodzi szkolenie dla asystentów stomatologicznych, a Ty kurs dla pracodawców i osób kierujących.
Czy kurs omawia postępowanie po zakłuciu igłą?
Tak. Oba kursy obejmują profilaktykę zakażeń, środki ochrony indywidualnej i procedury po ekspozycji na materiał biologiczny. Samą procedurę gabinet i tak musi mieć spisaną, zgodnie z rozporządzeniem o zranieniach ostrymi narzędziami.
Czy szkolenie BHP wystarczy do obsługi aparatu RTG?
Nie. Ochrona radiologiczna to odrębny obowiązek wynikający z prawa atomowego. Szkolenie BHP przygotowuje do bezpiecznej pracy w gabinecie, ale nie daje uprawnień do pracy z promieniowaniem jonizującym.
Podsumowanie
Szkolenie BHP dla stomatologów i asystentek to obowiązek każdego gabinetu, który zatrudnia personel. Lekarz i asystentka przechodzą szkolenie okresowe co 5 lat, pierwsze w ciągu 12 miesięcy od zatrudnienia, a właściciel zatrudniający personel również musi się szkolić. Kursy online dopasowane do pracy przy fotelu pozwalają spełnić ten obowiązek bez zamykania gabinetu, a w połączeniu z oceną ryzyka i procedurą po zakłuciu zamykają najczęstsze uwagi z kontroli.
Przeszkol zespół gabinetu bez odwoływania pacjentów
Kup dostępy dla lekarzy i asystentek, przydziel je w Strefie Pracodawcy i zbierz zaświadczenia, zanim zapyta o nie inspektor.