Konserwator i instalator dzwigów (wind, schodow ruchomych, podniosnikow hydraulicznych) pracuje w warunkach szczegolnych – w szybach windowych, na wysokosci, w przestrzeniach zamknietych i przy urzadzeniach pod cisnieniem elektrycznym. BHP konserwatora i instalatora dzwigów podlega scislemu nadzorowi Urzedu Dozoru Technicznego (UDT), a brak wlasciwych uprawnien lub zaniedbanie procedur moze prowadzic do smiertelnych wypadkow. Pracodawca naraZa sie na kary PIP do 30 000 zl i odpowiedzialnosc karna.
Uprawnienia UDT dla konserwatorow dzwigów – podstawa prawna
Konserwacja i naprawa dzwigów objeta jest Ustawa z 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym i wykonawczymi Rozporzadzeniami Ministra Przedsiebiorczosci i Technologii. Zgodnie z nimi, konserwatorem dzwigu moze byc wylacznie osoba posiadajaca swiadectwo kwalifikacji UDT wydane dla wlasciwej kategorii urzadzenia. Pracodawca nie moze dopuscic do pracy osoby bez aktualnego swiadectwa – jest to wykroczenie karane przez PIP.
Urzad Dozoru Technicznego sprawuje nadzor nad urzadzeniami technicznymi podlegajacymi dozorowi, w tym windami i dzwigami. Kazdy dzwig osobowy musi byc zarejestrowany w UDT i podlegac okresowym badaniom technicznym – rocznym inspekcjom i rewizjom co 5 lat. Pracodawca eksploatujacy dzwig bez aktualnych badan naraZa sie na cofniecie decyzji o eksploatacji i kary administracyjne.
Egzamin UDT dla konserwatorow dzwigów
Ubiegajacy sie o swiadectwo kwalifikacji UDT dla dzwigów musi zdac egzamin przed komisja UDT, skladajacy sie z czesci teoretycznej (znajomosc przepisow, zasady dzialania urzadzen, procedury bezpieczenstwa) i czesci praktycznej. Swiadectwo wydawane jest na bezterminowo, jednak pracodawca musi zadbac o aktualizacje wiedzy pracownikow wraz ze zmiana przepisow. Szczegolowe wymagania wobec konserwatorow dzwigów sa wskazane w Rozp. MIN. INFRA w sprawie warunkow technicznych dozoru technicznego dla dzwigów.
Praca w szybie windowym – szczegolne zagrozenia BHP
Praca w szybie windowym to praca w przestrzeni zamknietej w rozumieniu przepisow bhp. Zgodnie z Rozporzadzeniem MPiPS z 26 wrzesnia 1997 r., prace w przestrzeniach zamknietych naleZa do prac szczegolnie niebezpiecznych, wymagajacych pisemnego zezwolenia pracodawcy, asekuracji przez druga osobe i dodatkowych zabezpieczen. BHP przy pracach w przestrzeniach zamknietych opisuje pelna procedure – identyczna zasadniczo jest wymagana przy wejsciu do szybu windowego.
Do glownych zagrozen w szybie naleZa: spadajace przedmioty, mozliwosc przygniecenia przez poruszajaca sie klatke windowa, narazenie na ponad 48V pradu elektrycznego, ograniczona przestrzen i mozliwe braki tlenu (szyby bez wentylacji). Pracodawca musi opracowac szczegolowa procedure wejscia i pracy w szybie windowym i przeszkolich z niej wszystkich konserwatorow.
Srodki ochrony indywidualnej dla konserwatora dzwigu
Konserwator dzwigu pracujacy w szybie musi byc wyposazony w: kask ochronny, szelki bezpieczenstwa z linkiem asekuracyjnym (prace na dachu kabiny), rekawice dielektryczne przy pracach przy instalacji elektrycznej, latarke z uchwytem na kasku oraz urzadzenia do komunikacji z asekurantem na zewnatrz. BHP przy pracach na wysokosci szczegolowo omawia wymagania dla prac w szybach i przy klatce windowej.
Zagrozenia elektryczne – praca przy instalacji windowej
Instalacja elektryczna dzwigu pracuje pod napieciem 3-fazowym 400V – kontakt z praca czynna jest smierctelnie niebezpieczny. Pracownicy wykonujacy czynnosci elektryczne musza posiadac uprawnienia SEP do 1 kV (kategoria E lub D). BHP przy pracach elektrycznych szczegolowo opisuje wymagane kwalifikacje i procedury bezpiecznej pracy pod napieciem i bez napiecia.
Przed przystapnieniem do prac elektrycznych przy windzie naleZy bezwzglednie odlaczyc napiecie i zabezpieczyc punkt odlaczenia przed przypadkowym zalaczeniem (kłodka blokujaca, tablica ostrzegawcza). Protokol odlaczenia napiecia musi byc podpisany przez odpowiedzialna osobe. Praca pod napieciem bez uprawniencyznych to przestepstwo z art. 220 KK.
Dokumentacja BHP dla konserwatora dzwigów
Kompletna dokumentacja BHP obejmuje: ocene ryzyka zawodowego, pisemne procedury prac szczegolnie niebezpiecznych (wejscie do szybu, prace elektryczne), instrukcje stanowiskowe BHP, kopie swiadectw kwalifikacji UDT pracownikow i kopie uprawnien elektrycznych SEP. Wzor Oceny Ryzyka dla technika utrzymania ruchu jest bliski specyfice pracy konserwatora dzwigu.
Dla kazdej windzie eksploatowanej przez pracodawce musi byc prowadzona ksiazka rewizyjna urzadzenia (wydawana przez UDT) z zapisami wynikow inspekcji i przeglasow konserwacyjnych. Brak aktualnych wpisow jest jednym z najczesciej wykrywanych uchybien podczas kontroli UDT i Sanepid w budynkach uzytecznosci publicznej.
Podsumowanie
BHP konserwatora i instalatora dzwigów wymaga: aktualnych swiadectw kwalifikacji UDT, procedur pracy w przestrzeniach zamknietych i na wysokosci, uprawnien elektrycznych SEP przy pracach instalacyjnych i szczegolowej dokumentacji BHP. Pracodawca musi zadbac o regularne szkolenia i aktualizacje uprawnien pracownikow. Wypadki w pracy przy windach naleZa do najtragiczniejszych w skutkach.
Gotowe dokumenty BHP dla branzy dzwigowej
Pobierz wzory z bhpomocnik.pl: Ocena Ryzyka dla technika utrzymania ruchu, Ocena Ryzyka dla inzyniera utrzymania ruchu i Ocena Ryzyka dla instalatora. Dokumenty sa edytowalne i aktualne.